بررسی و نقد دیدگاه آبراهام مزلو در مورد خودشکوفایی با تاکید بر منابع اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

2 کارشناس ارشد دانشکده اصول دین دزفول.

چکیده

آبراهام مزلو (1970 – 1908) از پیشگامان حوزه روان‌شناسی انسان‌گرا یا نیروی سوم روان‌شناسی است که با نقد و خرده‌گیری بر نظام روان‌شناسانه فروید پی‌ریزی شده است. از مهم‌ترین دیدگاه‌های مزلو که در دانش روان‌شناسی و نیز نزد محققان علوم تربیتی جایگاه ویژه‌ای یافته است، هرم نیاز است که براساس آن پنج دسته از نیازها از پایین به بالا یا از نیازهای فروتر به نیازهای فراتر ترسیم شده که در اوج آن نیاز به خود شکوفایی قرار دارد. این مقاله می‌کوشد؛ با ‌مطالعه‌ای تطبیقی درباره مفهوم خودشکوفایی از دیدگاه مزلو و متون اسلامی، به روش کتابخانه‌ای و به شیوه تحلیل محتوا، خودشکوفایی انسان از منظر مزلو را با تاکید بر آیات و روایات اسلامی نقد نماید. نتایج حاصل از این تحقیق نشان می‌دهد که مفهوم خودشکوفایی از نظر آبراهام مزلو بیشتر بر جنبه‌های مادی انسان استوار است، اما آموزه‌های اسلامی این مفهوم را در سطحی بالاتر از آن مطرح کرده و خودشکوفایی را علاوه‌بر جنبه‌های مادی انسان به جنبه‌های متعالی مرتبط می‌سازد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Study and Critique of Abraham Maslow's View on Self-actualization, Based on Islamic Sources

نویسندگان [English]

  • seyyed mohammad hossein miri 1
  • Fazlollah khademi afzal 2
1 head of department of Islamic sciences and educationو Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan
2 osul-e-din faculty of dezful
چکیده [English]

Abraham Maslow (1908-1970) is one of the pioneers in Humanistic psychology or the Third Force in psychology, which is based on critique of Freud's psychological system. One of the most important theories of Maslow, which has gained a special position in both psychology and educational sciences, is the Hierarchy of Needs. According to Maslow’s Hierarchy of Needs, there are five categories of needs from the bottom to the top or from basic needs to meta-needs and Self-actualization is at the top of this pyramid.

This article tries to analyze and critique the concept of Maslow’s human self-actualization through a comparative study of the concept of self-actualization in Islamic sources – with emphasis on the holy Qur’an and Hadiths – and in Maslow’s viewpoint, by library research and data analysis method.

The outcome of this study shows that according to Abraham Maslow, the concept of Self-actualization is based more on human material aspects, but Islamic teachings have viewed this concept in a higher level and connected self-actualization, in addition to material aspects, to transcendent aspects of human life.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Need
  • self-actualization
  • psychology
  • Humanistic Psychology
  • Maslow
  • Islamic teachings