بررسی تطبیقی وجوه معنایی و کاربردهای مصداقی واژه‌ی «نُزُل» در تفاسیر المیزان، مجمع‌البیان، الکشّاف و التحریر و التنویر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

مطالعات واژه ‌پژوهی در قرآن، از جمله کهن‌ترین مطالعات در حوزه فهم و تفسیر قرآن است. اهمیت پژوهش های واژه شناختی از رهگذر اهمیت فهم و تفسیر درست قرآن کریم قابل تبیین است. با عنایت به آن که واژه­ی «نُزُل» وجوه معنایی زیادی دارد که با توجه به سیاق، بافت و فضای حاکم در آیات، یکی از مفاهیم می‌تواند درست باشد ویا ترجیح داده شود، پرسش این پژوهش آن است که معنای دقیق واژه نُزُل کدام است؟ یافته‌های این تحقیق که به روش توصیفی ‌ـ ‌تحلیلی انجام شده‌است، نشان می‌دهد که نُزُل در اصل به معنای «آنچه از غذا و نوشیدنی که برای پذیرایی از مهمان آماده می‌شود، اطلاق می گردد ولی در کاربردها بر اساس بیشترین میزان اتفاق نظر در میان لغویان، با % 11.31، به جایگاه و منزل و با % 9.25 بر برکت، فضل و بخشش و با % 4.11 بر  درآمد، اطلاق شده است. همچنین بررسی این معانی در تفاسیر چهارگانه مجمع البیان، المیزان، کشّاف والتحریر و التنویر نشان می دهد که در آنها نیز معنای واژه نُزُل به «آنچه از غذا و نوشیدنی که برای پذیرایی از مهمان آورده می‌شود و آن در بهشت نعمت و در جهنم، عذاب است.» معنا شده ‌است.

کلیدواژه‌ها